بلوچستان په دې ورځو کې له داسې سیاسي او امنیتي وضعیت څخه تېرېږي چې که څه هم ستونزې یې کمې نه دي، خو د صوبايي حکومت له لوري د اسلام آباد پر لور د کومې محاذ آرایۍ، لاریون یا برید هڅه نه لیدل کېږي. د ورځې وي که د شپې، د بلوچستان حکومت د وفاقي حکومت پر وړاندې د مستقیمې ټکر لارې ته نه دی تللی او هڅه یې کړې چې خپل اختلافات د سیاسي او آئیني لارو له مخې مطرح کړي. خو په خیبر پښتونخوا کې وضعیت تر دې ډېر متفاوت دی؛ هلته د صوبايي حکومت او وفاق ترمنځ سیاسي اختلافات په زیاتېدونکي ډول د ټکر بڼه اخلي او له صوبې څخه اسلام آباد ته د احتجاجي تګ او سیاسي فشار خبرې په تکرار سره مخې ته راځي. په داسې حالاتو کې د ګورنر راج او بېړني حالت د پلي کېدو بحث هم راپورته شوی، حال دا چې د جمعیت علمای اسلام (ف) مشر مولانا فضل الرحمان حکومتي پلاوي ته مشوره ورکړې چې په خیبر پښتونخوا کې دې نه ګورنر راج ولګول شي او نه بېړنی حالت نافذ شي، بلکې ستونزې دې د خبرو له لارې حل شي.د سیاسي شعور غوښتنه دا ده چې وفاق او صوبې باید د اختلافاتو د حل لپاره د ټکر پر ځای د خبرو، تفاهم او آئیني لارو انتخاب وکړي. که یوه صوبايي حکومت اسلام آباد ته د سیاسي فشار لپاره پرلهپسې حرکت کوي او وفاقي حکومت یې په ځواب کې د ګورنر راج یا بېړني حالت په څېر سختو اقداماتو ته فکر کوي، نو د دې مقابلې زیان یوازې یوه سیاسي ډلې یا حکومت ته نه رسېږي، بلکې د وفاقي نظام پر ثبات او د ولس پر باور هم اغېز کوي. د خیبر پښتونخوا اصلي ستونزې باید د اسلام آباد تر دروازو د لاریون په رسولو یا د صوبايي حکومت د ختمولو په بحث کې ونه ورکېږي؛ د امنیت، اقتصاد، بېروزګارۍ، اداري کمزورۍ او د ولس د ورځنیو ستونزو حل باید د سیاسي اجنډا په سر کې وي. همدارنګه وفاق باید د صوبايي حکومتونو له سیاسي اختلافاتو سره د آئین په چوکاټ کې چلند وکړي او د هر ډول داسې اقدام څخه ډډه وکړي چې د وفاق او صوبو ترمنځ واټن نور هم زیات کړي.اوس د حکومت لپاره تر ټولو مهمه اړتیا دا ده چې داسې پرېکړه ونه کړي چې د دوو صوبو سیاسي وضعیت نور هم اغېزمن کړي او د وفاقي جوړښت پر وړاندې نوې ستونزې رامنځته کړي. بلوچستان دا ښيي چې د سختو ستونزو باوجود د وفاق پر وړاندې د محاذ جوړولو پرته هم سیاسي دریځ څرګندېدای شي؛ نو په خیبر پښتونخوا کې هم د بحران د حل لاره باید له ټکره نه، بلکې له خبرو پیل شي. مولانا فضل الرحمان چې د ګورنر راج او بېړني حالت د نه لګولو مشوره ورکړې، په حقیقت کې د سیاسي بحران د پراخېدو پر ځای د هغه د محدودولو خبره کړې ده. د وفاقي حکومت، خیبر پښتونخوا حکومت، اپوزېسیون او ټولو سیاسي قوتونو مسؤلیت دی چې داسې پرېکړې ونه کړي چې نن یو صوبه له سیاسي او آئیني بحران سره مخ کړي او سبا یې اغېز د ټول وفاق پر ثبات ولګېږي. اختلافات په ولسواکۍ کې طبیعي دي، خو د اختلاف د حل لپاره باید د خبرو دروازه هېڅکله بنده نه شي.
