په کوټه کې د بزګرانو د غوښتنو ۶ ماده‌ییز منشور؛ حکومت ته د سپټمبر ۱۵مې پورې الټیماټم

کوټه (ویب نیوز)د بلوچستان د بزګرانو د عمل کمېټې د کرنیزو محصولاتو د ناقانونه وارداتو او قاچاق د مخنیوي، د سرې د کمښت او مصنوعي ګرانیو د ختمولو، له ۲۰۲۲ څخه تر ۲۰۲۶ کال پورې د بارانونو، ږلۍ او سېلابونو له امله زیانمنو شوو بزګرانو ته د معاوضې ورکولو، د نویو بندونو جوړولو او په کرنیزو مالیاتو کې د رعایت په ګډون ۶ ماده‌ییز غوښتنلیک وړاندې کړی او حکومت ته یې د غوښتنو د منلو لپاره د سپټمبر تر ۱۵مې الټیماټم ورکړی دی. د بزګرانو د عمل کمېټې مشر ملک نصیر احمد شاهواني په مشرۍ په قلعه سیف الله کې د بزګرانو په غونډه او خبري کنفرانس کې وویل، که د کرنې ستونزې حل نه شي، اغېزې به یوازې پر بزګرانو محدودې نه وي، بلکې کارګران، ټرانسپورټران، کمېشن کاران، دوکانداران، صنعت او د صوبې ټول اقتصادي نظام به اغېزمن او بې روزګاري به زیاته شي. کمېټې غوښتنه کړې چې د بلوچستان د ځايي فصلونو، سبزیو او مېوو د بازار ته د راتلو پر مهال دې له ګاونډیو هېوادونو څخه د رومیانو، مڼو، انګورو، پیازو او نورو کرنیزو محصولاتو ناقانونه واردات او قاچاق سمدستي ودرول شي او په ټولو چیک پوسټونو او داخلي لارو دې اغېزمنه څارنه وشي. همداراز یې د سرې کوټه زیاتولو، د یوریا او نایتروجن سرې د دوامدارې رسونې، د مصنوعي کمښت او ذخیره کولو د مخنیوي او بزګرانو ته د ځانګړي رعایت غوښتنه کړې ده. د کمېټې په وینا، له ۲۰۲۲ څخه تر ۲۰۲۶ پورې په بېلابېلو سیمو کې بارانونو، ږلۍ، سېلابونو او سختو بادونو فصلونو او باغونو ته د میلیاردونو روپیو زیان اړولی، خو اغېزمنو بزګرانو ته لا هم مناسبه معاوضه نه ده ورکړل شوې، نو د شفافو سروې‌ګانو او د زیانونو د بیا ارزونې ترڅنګ یې د قلعه سیف الله، قلعه عبدالله، خضدار، ژوب او نورو سیمو لپاره د ځانګړي مرستندویه پیکج غوښتنه کړې ده. کمېټې د اوبو د کمښت په اړه هم اندېښنه څرګنده کړې او د نویو وړو او لويو بندونو د جوړولو، د موجوده بندونو او د باراني اوبو د زېرمه کولو پروژو د بیارغونې او د ځمکې لاندې اوبو د کچې د لوړولو لپاره یې د بیړنیو اقداماتو غوښتنه کړې ده. بزګرانو په کرنیزو، عایداتي او هولډنګ مالیاتو کې د رعایت غوښتنه کړې او ویلي یې دي چې د موسمي افتونو، ګرانو برېښنا، د سرې کمښت، د اوبو بحران او د فصلونو د ټیټو بیو له امله بزګران له سختو ستونزو سره مخ دي. دوی د سولرایزېشن وروسته په کلیوالو سیمو کې د برېښنا د ستنو او تارونو د بېرته لګولو او کورنیو مصرفوونکو ته د برېښنا د رسولو غوښتنه هم کړې ده. ویناوالو وویل چې په قلعه عبدالله او پشین کې د ټیوب وېلونو د وچېدو له امله بزګران د کډوالۍ له ستونزې سره مخ دي او پر حکومت یې غږ وکړ چې د کرنې بحران ته په بیړني ډول پام وکړي. کمېټې له ټرانسپورټرانو هم غوښتنه وکړه چې د بهرنیو کرنیزو محصولاتو له انتقال څخه ډډه وکړي، او حکومت، د کرنې او اوبو لګولو ادارو او نورو اړوندو ادارو ته یې وویل چې د غوښتنو منشور په عملي کولو کې جدي اقدامات وکړي. د بزګرانو د عمل کمېټې مشرانو ټینګار وکړ چې دوی د خپلو قانوني او اساسي حقونو د ترلاسه کولو لپاره ژمن دي او که د سپټمبر تر ۱۵مې غوښتنې ونه منل شي، نو د خپلو حقونو لپاره به په قانوني او اساسي فورمونو کې خپل غږ پورته کولو ته دوام ورکړي.